Hoe voorkom je een jetlag? Als je vaker een verre reis hebt gemaakt is dit een vraag waar je vast het antwoord op kunt gebruiken. Als je wel eens een lange vlucht hebt gehad, heb je ongetwijfeld al eens (in meer of mindere mate) last gehad van een jetlag. Een jetlag hebben is erg vervelend. Om de volgende keer die nare jetlag te voorkomen (of in ieder geval te verminderen), heb ik een aantal tips voor je op een rijtje gezet. (Heb je momenteel last van een jetlag en geen puf om alles te lezen? Scroll dan even naar beneden, daar staan de tips!😜)

Wat is een jetlag?

Aller eerst is het belangrijk om te begrijpen wat een jetlag eigenlijk is. Wanneer de zon ondergaat in Nederland, slaap je. Zodra de zon opkomt, word je weer wakker. Dit heet het ‘slaap waak ritme’. Je slaap waak ritme wordt geregeld door je biologische klok.

Wanneer je naar de andere kant van de wereld vliegt, ga je door verschillende tijdzones heen. Het ritme waar je lichaam in Nederland aan gewend is, komt dan niet meer overeen met de tijden van licht en donker op je nieuwe locatie. Hierdoor raakt je biologische klok van slag. Je lichaam moet dat hele ritme nu gaan omgooien. In de periode dat je lichaam bezig is met aanpassen aan het nieuwe ritme, kun je last krijgen van verschillende verschijnselen. Die verzameling verschijnselen heet een jetlag.

Hoe herken je een jetlag?

De verschijnselen van een jetlag zul je ongetwijfeld kennen van andere aandoeningen. Het feit dat je net een lange vlucht achter de rug hebt, is echter wel de weg gever dat het in dit geval waarschijnlijk om een jetlag gaat en niet om een andere aandoening.😜

Je eigen ritme thuis (ben je een vroege vogel of een avond mens?) en de hoeveelheid tijdzones die je passeert kunnen veel invloed hebben op hoeveel last je hebt van een jetlag. Ook de richting waarop je vliegt, is van invloed. Richting het oosten → (bijv. Thailand +7 uur) of richting het westen ← (bijv. New York -5 uur). Richting het oosten geeft vaak meer last dan richting het westen.

Bij een jetlag kun je last hebben van de volgende symptomen:

  • Extreme vermoeidheid
  • Concentratieproblemen
  • Moeite met (in)slapen
  • Problemen met de spijsvertering
  • Hoofdpijn

In extreme gevallen zelfs:

  • Agressief gedrag
  • Tijdelijk verlies van geheugen
  • Sterk gevoel van desoriëntatie

Heb jij net een lange vlucht achter de rug en herken je (een aantal van) deze symptomen? Dan is de kans groot dat je last hebt van een jetlag.
Klok in Melaka

Wat kun je doen om een jetlag te voorkomen?

Helemaal ontsnappen aan een jetlag is niet altijd mogelijk. Er bestaan gelukkig wel tips om een jetlag grotendeels te voorkomen of in ieder geval sterk te verminderen.

  1. Plan je aankomst het liefst laat op de middag of begin avond

    Na een lange dag reizen, is je lichaam behoorlijk uitgeput. Wanneer je in de middag of avond aankomt op bestemming heb je een goede kans om op tijd in slaap te vallen. Een goede nacht slaap doet wonderen wanneer het gaat om het voorkomen van een jetlag.

  2. Rust goed uit voor je op reis gaat

    Wanneer je goed uitgerust bent voor je aan het ‘tijdreizen’ begint, herstelt je lichaam sneller. Het omgooien van je slaap waak ritme zal een stuk minder moeizaam verlopen. Hierdoor zul je geen, of in ieder geval minder, last hebben van jetlag symptomen!

  3. Drink genoeg water!

    Uitdroging verergert een jetlag aanzienlijk. Zorg dus dat je voldoende water drinkt voor, tijdens en na je reis.

  4. Drink geen alcohol en/of cafeïne

    Beide zorgen voor uitdroging en zoals je hierboven kon lezen, draagt uitdroging niet bij als het gaat om jetlags voorkomen.

  5. Eet voor en tijdens je reis niet te zware maaltijden

    Je lijf moet gaan schakelen tussen verschillende ritmes. Ook je darmen hebben een verschillende werking tijdens dag en nacht en zullen moeten aanpassen. Eet daarom het liefst even wat lichtere maaltijden.

  6. Probeer tijdens de reis alvast zo veel mogelijk aan te passen aan je bestemming

    Zet je telefoon alvast op de tijd van je bestemming. Probeer te slapen als het op dit moment nacht is op jouw bestemming. Dit soort dingen kunnen je lichaam alvast een kleine voorsprong geven met wennen aan het nieuwe ritme.

  7. Gebruik geen slaapmiddelen en blijf bewegen

    Slaapmiddelen kunnen je slaapritme ernstig verstoren. De effecten van de jetlag kunnen hierdoor extra aanwezig zijn. Ook zorgen slaapmiddelen ervoor dat je lichaam slapjes word. In een vliegtuig beweeg je al niet veel maar in combinatie met slaapmiddelen dus nog minder. Te weinig beweging kan zorgen voor de vorming van bloedklontjes. Van de gevolgen daarvan word je al helemaal niet vrolijk. Ik ben geen dokter maar ik zou slaappillen tijdens een vlucht niet aanraden.Geef jezelf de ruimte om te herstellen bijvoorbeeld in een hangmat

Toch een jetlag, wat nu?

  1. Probeer de moeheid te negeren

    Probeer op je bestemming gelijk mee te gaan in het ritme van daar. Is het daar 1 uur overdag? Ga dan wat doen, het hoeft geen intensieve hike van 5 uur lang te zijn, als je maar niet overdag je bed in duikt.

  2. Geef jezelf de tijd om te herstellen

    Ze zeggen dat je gemiddeld één dag nodig hebt per uur tijdsverschil. Plan op verre reizen dus het liefst de eerste paar dagen niet te vol, zodat je wat tijd hebt om te wennen aan het nieuwe ritme.